Anna Espelt van Espelt Viticultors ontdekken
Anna Espelt lijkt niet bijzonder geïnteresseerd in het doorbreken van glazen plafonds. Wat haar interesseert, is goed werken, het landschap verzorgen en wijnen maken die een gebied vertellen. Misschien daarom, wanneer ze praat over haar carrière in een traditioneel mannelijke sector, doet ze dat zonder plechtigheid. "Hoe meer ik mezelf echt laat zien, hoe meer ze rekening met me houden," zegt ze.
Vat zijn visie op leiderschap samen in een zin die ook als intentieverklaring dient: "De enige manier om ruimte in te nemen, is door het in te nemen.” Het is geen ingestudeerde toespraak. Het is een manier van in de wereld staan. Want kansen, net als ruimtes, moeten worden benut.
Haar bezoekerscentrum weerspiegelt goed wie ze is. Tijdschriften, flessen, gekleurde stenen en kleine reis souvenirs vullen de planken. Objecten die verhalen vertellen en gezelschap houden tijdens de vele uren die ze daar doorbrengt. Meer dan een wijnkelder lijkt het een verlengstuk van haar manier van naar de wereld kijken; nieuwsgierig, observerend en diep verbonden met het gebied.
Van biologie naar wijn
Hoewel ze tegenwoordig een van de meest erkende stemmen van de Empordà (Catalonië) is, was haar pad naar de wijn geen voor de hand liggende keuze. Voor de oenologie kwam de biologie, een roeping die ontstond dankzij haar grootvader en de wens, zo eenvoudig als diepgaand, om bij te dragen aan een betere wereld en een positieve stempel achter te laten.
Met de tijd, bijna zonder het te beseffen, leidde die interesse in het begrijpen van de natuur haar ook naar de wijngaard. Toen ontdekte ze dat biologie en oenologie veel meer gemeen hadden dan het leek. Beide draaien om observeren, de evenwichten van de natuur begrijpen en beslissingen nemen met een langetermijnvisie. Die wetenschappelijke blik heeft uiteindelijk de filosofie van Espelt Viticultors gedefinieerd.
Voor Anna betekent duurzaamheid niet alleen het produceren van biologische wijn. Het betekent zorg dragen voor de omgeving waarin ze werkt en niet alleen denken aan mensen, maar ook aan de andere levende wezens die het landschap delen.
Het landschap als bondgenoot
Als er één idee is dat de manier van werken van Anna Espelt samenvat, is het dat een wijngaard veel meer kan doen dan alleen druiven produceren. Het kan ook het gebied beschermen.
Al meer dan twintig jaar verdedigt ze een landschapsbeheer model gebaseerd op het agroforestry mozaïek, een strategie die wijngaarden, bossen, weiden en open ruimtes combineert om de biodiversiteit te vergroten en tegelijkertijd het risico op grote branden te verminderen. Het gaat niet alleen om het planten van wijnstokken, maar om het ontwerpen van een veerkrachtiger landschap, waar elk element een ecologische functie vervult.
De steeneikenbossen behouden enkele van de rijkste ecosystemen van de Middellandse Zee; de weiden blijven open dankzij het vee, dat op natuurlijke wijze brandbare vegetatie verwijdert; de gewassen fungeren als discontinuïteitsgebieden die de verspreiding van vuur bemoeilijken; en de mediterrane struikgewasgebieden dienen als toevluchtsoord voor talrijke diersoorten.
Jarenlang keken sommigen met enige scepsis naar deze manier van werken. Totdat het definitieve bewijs kwam. Op 22 februari 2022 trof een brand de omgeving van Cap de Creus en dat landschap, ontworpen met ecologische criteria, bewees dat het werkte. Het mozaïek hielp de voortgang van de vlammen te vertragen en bevestigde dat het beheren van het gebied ook een manier is om branden te voorkomen.
Vandaag, nu de klimaatcrisis ons dwingt te heroverwegen hoe we met vuur samenleven, verdedigt Anna dat de oplossing niet alleen ligt in het blussen van branden, maar in het bouwen van gebieden die bestand zijn tegen branden. En daar kan de wijnbouw, ver van alleen een agrarische activiteit te zijn, een instrument worden voor preventie en behoud van het landschap.
De wijngaard op lange termijn denken
Denken op lange termijn maakt deel uit van haar manier van werken. Ze herstelt de goblet snoei omdat het minder water nodig heeft in een context van toenemende droogte, zet in op regeneratieve wijnbouw die het leven in de bodem herstelt en herintroduceert oude variëteiten die beter zijn aangepast aan het mediterrane klimaat.
Onder hen valt de witte cariñena op, een variëteit die perfect is aangepast aan het gebied en die volgens haar een deel van de toekomst van de mediterrane wijnen vertegenwoordigt. Want klimaatverandering dwingt ons alles te heroverwegen, maar niet om onze identiteit op te geven. De uitdaging is om mediterrane wijnen te maken die beter dan ooit de plaats van herkomst uitdrukken.
Als je de Empordà in één woord zou moeten samenvatten, twijfelt Anna niet; zoutigheid. Dat mariene karakter komt keer op keer terug in haar wijnen en ook in een van de projecten waar ze het meest enthousiast over is: Pardells, een wijn geboren uit een uitzonderlijke wijngaard, gedetailleerd in kaart gebracht, waar tot twaalf verschillende variëteiten samenleven. Een echt natuurlijk laboratorium dat de rijkdom van het gebied en het belang van het behoud van zijn diversiteit aantoont.
Wijn als verbinding
Bij Espelt Viticultors begint alles in de wijngaard. Het team is klein, maar diep betrokken, en sinds 2002 zetten ze ook in op wijn toerisme, waarbij ze bezoekers meenemen naar de plek waar de wijn echt ontstaat. Dat wil zeggen, tussen de wijnstokken en tegenover het landschap.
Want voor Anna is wijn nooit alleen een drank geweest. Het is een verbindingsinstrument. Het delen van een fles betekent een gesprek creëren, banden versterken en de beste momenten vieren. Misschien ligt daar de essentie van haar werk. Het landschap verzorgen om betere wijnen te maken, maar ook om een levendiger gebied te creëren. Want als je voor het landschap zorgt, zorg je ook voor de mensen. En dan houdt wijn op alleen wijn te zijn en wordt het een manier om de wereld te begrijpen.